Sülün Osman-İstanbulu Satan Adam

Sülün Osman-İstanbulu Satan Adam: Türkiye’nin en ünlü dolandırıcılarından biri olarak bilinen, 1923 yılında dünyaya gelmiş ve hikayeleri günümüzde bile hala konuşulmaya devam eden bir kişiliktir. Gerçek adı Osman Ziya Sülün’dür. Babası bir memurdur ve dolandırıcılık konusundaki eylemleriyle sadece Türkiye basınında değil, dünya basınında da geniş yer bulmuştur. Hayatının önemli bir kısmı hapiste geçmiştir.

Bu makaleyi Spotify’da sesli olarak dinlemek için podcast’ine bu linkten ulaşabilirsiniz.

İşte kaynaklarda Sülün Osman hakkında söylenenler:

1.1       Erken Yaşam ve Yetenekleri:

• • Okumaya meyilli bir çocuk değildir.
  • Ağzı çok iyi laf yapmakta ve karşısındaki insanları kolayca etkileme yeteneğine sahiptir.
  • Bu yeteneğinin farkına varır ve amacı okumak yerine dolandırıcılık olur.
  • Kumkapı’nın en ünlü üçkağıtçılarından Rum Aleko ile tanışır ve Aleko, işin tüm sırlarını ve inceliklerini ona öğretir. Sülün Osman’ın dolandırıcılık hayatına başlaması bu sayede gerçekleşir.
  • İlk büyük adımlarından biri, 1943 yılında evlendiğinde karısına müteahhit olduğunu söylemesiyle başlar; karısı buna yıllarca inanır. Ayrıca, Fatih’te kiracısı olduğu evin sahibini dolandırmış, kira vermeyip evi boşaltacağını söyleyerek ev sahibinden para almıştır.

1.2       Ün Kazanması ve Büyük Dolandırıcılıkları (1950-1960):

• • Asıl nam salması 1950 ile 1960 yılları arasında gerçekleştirdiği dolandırıcılıklarla olmuştur.
  • Bu dönemde Galata Kulesi, Eminönü Meydanı’ndaki saat, Kız Kulesi, Boğaziçi Köprüsü ve Şehir Hatları vapurları gibi birçok önemli yapıyı ve aracı tek tek satmıştır.
  • Dolmabahçe Sarayı’nın önündeki Saat Kulesi’ni de birçok kişiye satmıştır. Bu saatin kendi saati olduğunu, insanların saatlerini ayarlamak için kendisine para ödediğini söylerdi; paraya çevirmek isteyen kurnazlar da saati almaya kalkışırdı.
  • Taksim Meydanı’nın girişine bir paspas koyup, bu paspasa basıp geçen her insandan “Taksime geçiş parası” almıştır. Bu olaydan çok para kazanması üzerine aynı şeyi köprüler için de denemiştir.

1.3       Kullandığı Taktikler ve Hedef Kitle:

• • En büyük taktiklerinden biri, İstanbul’a kırsal kesimden gelen saf Anadolu insanlarını hedef almaktır.
  • Dolandırıcılık yaparken çok vicdanlı olduğu konusunda karşısındakini ikna etmeye çalışırdı. Örneğin, kuleyi borçları yüzünden ucuza satmak zorunda kaldığını iddia ederdi.
  • Kandırdığı kişiye düzmece bir tapu ve düzmece bir imza ile satış yapar, sonra ortadan kaybolurdu.
  • Ayrıca, kandırdığı insanların aslında kendisini dolandırmaya çalıştığını, bu yüzden de dolandırıldıklarını iddia etmiştir. Bu, onun kendi dolandırıcılıklarını ilginç bir şekilde savunma biçimidir.

1.4       Yakalanışı ve Hapishane Hayatı:

• • “Nereye kadar Çekirge bir sıçrar, iki sıçrar” deyimiyle özetlendiği gibi, sonunda yakalanır, tutuklanır ve hâkim karşısına çıkarılır.
  • Hâkim kendisine neden bu yollara başvurduğunu sorduğunda, Sülün Osman’ın cevabı “Buraya gelip kandırılmaya devam ettikçe ben bu Galata Kulesi’ni satarım” olmuştur.
  • Hayatının büyük bir bölümünü hapiste geçirmiştir.
  • Hapiste kaldığı süre içerisinde mahkumlara “alın teriyle yaşama konusunda konferanslar verdiği” söylenir. Kaynak, Sülün Osman söz konusu olduğunda her şeyin mümkün olduğunu belirtir.

1.5       Sonraki Dolandırıcılık Yöntemleri ve Felsefesi:

• • İstanbul’da satacak mülkiyet kalmadığı noktada başka bir yöntem geliştirmiştir: evlenmek isteyen kadınlara koca bulmak ve bunun için medyumluk yapmak. Bu, onun insanların duygusal ihtiyaçlarından da faydalanabildiğini gösterir.
  • Tekrar yakalanıp hapse atılmıştır.
  • Sadri Alışık’ın bir filmde dolandırıcıyı canlandırmak için Sülün Osman’dan ders alması karşılığında ona 500 lira teklif ettiği rivayet edilir. Bu, onun sahtekarlık konusundaki uzmanlığını gösterir.

1.6       Kültürel Etkisi:

• • Hikayeleri dilden dile o kadar çok dolaşmıştır ki, Kemal Sunal’ın çok ünlü bir filmine ve Aziz Nesin’in hikayelerine bile konu olmuştur.
  • “Çağdaş Meddah” tarafından “dolandırıcılığın kitabını yazan bir adamın hikayesi” olarak anlatılmaktadır.
  • Sülün Osman, sadece bir dolandırıcı olmanın ötesinde, Türk halkının belleğinde yer edinmiş bir figür haline gelmiştir. Onun “Galata Kulesi’ni satan adam” imajı, hala günümüzde bile konuşulmaktadır.

Özetle, Sülün Osman ikna kabiliyeti yüksek, kurbanlarının zaaflarından faydalanan, kamuya mal olmuş yapıları sahte belgelerle satan ve hatta hapishanede bile sıra dışı davranışlar sergileyen bir dolandırıcılık ustasıdır. Savunmaları ve sonraki yöntemleri, onun insan psikolojisini ne denli iyi anladığını ve bu durumu kendi lehine çevirme becerisini ortaya koymaktadır. Hikayeleri Türk kültürüne derinlemesine yansımış, filmlere ve hikayelere konu olmuştur.

Bu makaleyi Youtube’da görüntülü olarak izlemek için videosuna bu linkten ulaşabilirsiniz.